Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç

Blog Article

Basın kartı almak isteyenler için rehber: yaş, eğitim ve sözleşme şartları, elektronik başvuru adımları, geçerlilik süresi ve yenileme işlemleri.

Basın kartı almak isteyen bir editör için ilk soru genellikle şudur: Hangi şartlar aranıyor ve başvuru nasıl yapılıyor? Bu soruların yanıtı , 2023 yılında yürürlüğe giren ve 2024'te güncellenen Basın Kartı Yönetmeliği'nde madde madde yer alıyor.

Bu kapsamlı yazıda ; kart türlerini, genel ve özel şartları, kurumlara uygulanan kontenjanları , başvurunun nasıl ilerlediğini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iptal edildiği durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında anlatıyoruz . Hedefimiz , yazıyı bitirdiğinizde başvurunuzu hatasız olarak planlayabilmeniz.

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin meslekteki statüsünü resmî olarak doğrular.

Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla alabileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Başka bir ifadeyle başvuru iki ayaklı bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren incelenir .

"Sarı Basın Kartı" Adı Nereden Geliyor?

Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, mevzuattaki bir kategori değildir; kartın geleneksel rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir ifadedir. Mevzuatta yalnızca beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" denildiğinde genellikle göreve bağlı basın kartı düşünülür.

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Kartın hukuki çerçevesi , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .

Yönetmelikte 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile önemli güncellemelere gidilmiştir . Söz konusu güncellemeyle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin belirlenmesinde serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı düzenlenmiş , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı da girmiştir.

Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden güncel metni kontrol etmeniz önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yönetmeliğin 6. maddesine göre beş ayrı kart türü bulunur . Her kart türünün kimlere verildiği ve aranan şartlar ayrı ayrı belirlenmiştir. Size uygun türü seçmek , sürecin ilk ve en önemli adımıdır .

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. Uygulamada en sık görülen kart türü budur; kart talep edenin genel şartların eksiksiz tamamını karşılaması gerekir. TRT aracılığıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Yabancı gazetecinin ; kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelemesi , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kurumunun website idare merkezinin olduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu ibraz etmesi gerekir. Kart, görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar geçerli olur .

3. Geçici Basın Kartı

Görev alanı Türkiye'yi kapsamayan ancak haber amacıyla kısa süreliğine Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilir. Geçici kart, görev süresi göz önünde tutularak üç ayı geçmemek üzere verilir ve istenirse bir defaya mahsus süresi uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Başvurunun , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Verilecek kartın süresi , önceki kart sahipliği süresine göre farklılaşır:

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
On yıldan fazla kart taşıyanlara 24 ay

Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması aranır .

5. Sürekli Basın Kartı

Meslekte en az 18 yılını doldurmuş medya mensuplarına ve 18 yıl kart taşımış enformasyon görevlilerine ömür boyu verilir. 18 yılın hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı sayılır . Sürekli kart başvurularında 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı bulunmaz; fakat yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilemez.

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki temel koşullar kontrol edilir. Listedeki maddelerden biri bile eksikse başvuru reddedilir :

En az 18 yaşında olmak.
En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
Hakkında kısıtlılık ya da kamu hizmetlerinden yasaklanma kararı olmamak.
Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
Terör suçları ve terörün finansmanı kapsamındaki suçlardan mahkûm olmamak.
5187 sayılı Kanun'un 25. maddesi ikinci fıkrası kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için uygulanmaz . Enformasyon görevlisi sıfatıyla başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Sahada en çok görülen hata, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Başvurudan önce hizmet akdinizi işvereninizle birlikte inceleyin.

Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?

Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Mesela bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, içerik üretse bile bu kartı alamaz .

Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar

Kişisel şartları taşımak tek başına yetmez; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri taşıması gerekir. Bunun yanında yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Basılı Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması zorunludur. Kart kotası, sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre belirlenir ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.

Haber ve Fotoğraf Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci bulundurması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi bulunması şarttır. En az on günlük siyasi yaygın veya bölgesel gazeteyle ya da beş yaygın radyo-televizyonla sözleşmesi olan ve en az on gazeteci çalıştıran ajanslarda kontenjan sınırı yoktur .

Radyo ve Televizyon Kuruluşları

RTV şirketlerinin 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı yoktur ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilir . Haber birimi dışında görev yapanlara, sayılan unvanları taşısalar bile kart düzenlenmez .

İnternet Haber Siteleri

Çevrim içi haber yayıncılarının; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz biçimde ulaşılabilir olması, özgün ve güncel haber ve yorumlar yayımlaması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı içermemesi gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre belirlenir :

4 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 4 çalışan
5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
On ve daha fazla sigortalı çalışanı olan sitelerde sınırlama uygulanmaz

Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da yer alır .

Adım Adım Basın Kartı Başvurusu

Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve genel hatlarıyla şu aşamalardan geçer:

Kart türünü belirleyin: Durumunuza uygun türün göreve bağlı, serbest ya da sürekli kart olup olmadığını netleştirin.
Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.

Şartları karşılamadığı tespit edilen talepler Komisyona gitmeden reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Eksiklikler tamamlandığında yeniden başvuru mümkündür .

Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvuru yapabilir. Yabancı gazeteciler ise Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu doldurur ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Basın Kartı Komisyonu ve Değerlendirme Süreci

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Görev süresi iki yıldır.

Komisyon yılda en az üç kez olağan olarak toplanır; gerektiğinde olağanüstü toplantı da yapılabilir.
Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
Görüşülecek başvurular toplantıdan en az beş gün önce elektronik ortamda üyelerin erişimine açılır.
Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

Komisyon değerlendirmede başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de inceler. İnternet haber sitesi çalışanlarında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da değerlendirmeye girer . Bu yüzden erişimi zayıf bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da kararı zorlaştırabilir.

Basın Kartı Ne İşe Yarar?

Kartın sağladığı başlıca avantaj, sahibinin gazeteci kimliğini resmî olarak belgelemesidir . Bunun yanında mevzuatta somut olarak yer alan bazı kolaylıklar bulunur :

Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
Resmî kimlik niteliği: Kart, tüm resmî ve özel kuruluşlarca kabul edilen resmî bir kimlik belgesidir.
Haber takibinde kolaylık: Resmî etkinlik, basın toplantısı ve protokol alanlarında akreditasyon süreçleri çoğu zaman bu kart üzerinden yürür.

Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki iş sözleşmesinden doğar . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan öğrenmeniz en sağlıklısıdır.

Geçerlilik, Yenileme ve Kayıp Kartlar

Yürürlükteki kurallara göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi biten kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa Komisyona gitmeden Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın yenilenmesi gerekebilir.

Kaybolan veya kullanılamayacak hâle gelen kartlar için Başkanlığa başvurarak yeni kart alabilirsiniz. Kayıp durumunda başvuruya kayıp tutanağı ya da kayıp ilanının yayımlandığı gazete ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi bir yılda azami iki kez yapılabilir .

Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, maliyeti geçmeyecek şekilde kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Geçerli ücret Başkanlıkça ilan edildiğinden, resmî duyuruları takip etmeniz gerekir .

Basın Kartı Ne Zaman İade Edilir veya İptal Edilir?

Çalışılan yer veya unvan değiştiğinde, bu durum bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilir . Kart; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa iade edilir . Eski kart geri verilmedikçe yeni başvuru işleme alınmaz .

İptal sebepleri şunlardır:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
Kartın ya da bağlı kartların üçüncü kişilerce kullanılmasına izin verilmesi
Basın ahlak esaslarının ihlali üzerine Komisyonca iptale karar verilmesi

Basın ahlak esaslarına aykırılık gerekçesiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart verilmez . Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Ayrıca resmî karta benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur ; ilgililere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart düzenlenmez .

Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar

Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; yayın sahipleri, kamudaki enformasyon görevlileri ve medya alanındaki sendika ile dernek yöneticileri de karta başvurabilir. Bu başvuru sahiplerinde ayrı kurallar uygulanır.

Kamuda Enformasyon Görevi Yapanlar

Kamu kurumlarının enformasyon hizmetlerinde görev yapan çalışanlar , enformasyon görevlisi unvanıyla başvurabilir . Beyannamenin üst yönetici tarafından onaylanması ve birim ve kadro unvanını içeren resmî görev yazısının sunulması zorunludur . Değerlendirmede Komisyon görevin gerçekten medya ile ilgili olup olmadığına bakar ; sadece unvan yeterli sayılmaz .

Yayın Sahipleri ve Tüzel Kişi Temsilcileri

Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları kart talebinde bulunabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; bununla birlikte yaş, eğitim ve adli sicil gibi diğer genel şartlar aynen uygulanır .

Medya Alanındaki Sivil Kuruluşların Yöneticileri

Medya alanında faaliyet göstermeleri şartıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de başvuru yapabilir . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.

Medya Kuruluşlarının Denetim Yükümlülükleri

İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını düzenli olarak denetler . Yayın kuruluşları, talep üzerine kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi iletmekle yükümlüdür . Denetim sırasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi uyarılır .

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Sisteme girmeden önce şu maddeleri baştan sona kontrol etmeniz, zaman kaybını büyük ölçüde önler :

18 yaşını doldurdum ve en az lise mezunuyum.
Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
Son altı aya ait, adımın açıkça göründüğü mesleki çalışmalarımı hazırladım.
Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
Pozisyonum, yönetmelikteki unvan listesine uygun.
İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.

Listedeki maddelerden biri bile eksikse , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak daha akıllıca olur . Nitekim olumsuz sonuçlanan bir talep tekrar başvurmaya engel olmasa da süreci aylarca uzatabilir .

Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Olumsuz sonuçlanan başvuruların çoğu , aslında önlenebilir ihmallerden kaynaklanır . En sık karşılaşılan sorunlar ve doğru yaklaşım aşağıdadır:

Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
Kuruluşun nitelik kaybı → Yayın organının sigortalı çalışan sayısı ve yayın düzenliliği gibi kriterleri önceden inceleyin.
Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
Kartı elde tutmak → İade gereken durumlarda eski kartı teslim etmeden yeni başvuru yapmayın.

Bir örnekle açıklayalım: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , işinden ayrıldıktan bir buçuk ay sonra yeni bir yayında çalışmaya başlıyor . Bir aylık sınır geçtiği için kesintisiz çalışma şartı sağlanamıyor. Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , sürekliliğini koruyabilirdi .

Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve bu sitelerin çalışanları da kart alabilir duruma geldi. Ancak her dijital yayın kendiliğinden uygun sayılmaz. Kadronuzun kart alabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:

Yasal kayıt: Savcılığa beyanname verip alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunun.
Künye: İmtiyaz sahibi, sorumlu müdür ve iletişim bilgilerinin yer aldığı künyeyi güncel tutun.
Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
Özgün ve güncel içerik: Ajans metinlerini veya başka sitelerin haberlerini birebir kopyalamak yerine özgün günlük içerik üretin.
Erişilebilirlik: Mücbir sebepler dışında sitenin sürekli açık kalmasını sağlayacak sunucu altyapısı seçin.
Trafik ve okur: Komisyon tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayılarını da değerlendirdiği için okur kitlenizi düzenli büyütün.

Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, yayın altyapınızla yakından bağlantılıdır . Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , siteyi yöneten ekip için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .

Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?

Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik en düşük eğitim düzeyi olarak lise veya dengi okul mezuniyetini arar ; bu nedenle lise mezunları da karta başvurabilir . Ancak Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi inceler; özenle hazırlanmış bir portfolyo en az eğitim kadar belirleyicidir .

Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?

Kesin bir süre öngörülmemiştir. Dosyanız önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine taşınır. Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre değişir .

Freelance gazetecilere kart verilir mi?

Sınırlı koşullarla evet. Serbest basın kartı, bir kurumda en az bir yıl çalıştıktan sonra ayrılan ve bir ay içinde başvuru yapanlara ve temsilcilikçe doğrulanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere düzenlenir. Daha önce hiçbir kuruluşta çalışmamış Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu imkân bulunmaz .

Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?

Bağımsız sosyal medya yayıncıları, sadece bu yayınlara dayanarak başvuru şartlarını karşılayamaz. Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Ancak şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü olarak çalışan biri karta başvurabilir .

Basın kartı ücretli mi?

Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Bedelin tahsili ve tutarı Başkanlıkça duyurulur ; bu yüzden güncel bilgiyi resmî siteden kontrol etmelisiniz .

Basın kartı iptalinden sonra tekrar başvurulabilir mi?

İptale yol açan sebep giderildiğinde yeni bir başvuruda bulunulabilir. Yalnız basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki kayıt silme işlemleri gerçekleşmedikçe kart düzenlenmez .

Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?

Alabilirler. Görev alanına göre süreli veya geçici kart düzenlenir. İki durumda da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu gerekir; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .

Özetle basın kartı almak; yönetmeliğin aradığı kişisel şartları taşımak, şartları sağlayan medya kuruluşunda çalışmak ve başvuru dosyasını eksiksiz tamamlamakla başlar . Kartı aldıktan sonra da bildirim yükümlülüklerini aksatmamak sorunsuz bir meslek yaşamının anahtarıdır .

Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberini ziyaret edebilirsiniz. Başvuru ve resmî işlemlerde daima İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu rehberdeki açıklamalar yalnızca bilgi vermek içindir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı BAşVURUSU: ŞARTLAR, BELGELER VE ADıM ADıM SüREç

Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç